Wat een walgelijke TV-avond. In De Wereld Draait Door en bij Pauw werd podium geboden aan ‘Okkie’ Durham, de inbreker die twee Van Gogh schilderijen roofde uit het museum aan de Paulus Potterstraat. Gelukkig bleef mijn inbreng in de door Vincent Verweij gemaakte en door Brandpunt uitgezonden documentaire over de inbraak en de terugkeer van de schilderijen beperkt tot een enkele, algemene opmerking over inbraakvertragend glas en mijn stellige overtuiging dat deals met criminelen de basis leggen voor toekomstige diefstallen. Okkie’s advocaat Bénédicte Ficq, iedere keer wanneer ik haar zie moet ik denken aan Hirsi Ali, deelde mijn mening.

De documentaire waar Verweij een jaar aan werkte, geeft een fascinerende inkijk in de wereld van ‘career criminals’ als Durham en Mink Kok. Geen heren die je graag in je kennissenkring hebt, of met wie je op wat voor manier dan ook geassocieerd wilt worden. Als documentairemaker begeef je je op glad ijs wanneer je met dergelijke heren aan de slag gaat. Het ware beter geweest wanneer Vincent Verweij de boeiende documentaire voor zichzelf had laten spreken, want zijn optreden bij met name Pauw vond ik ronduit ongelukkig. Wat mij betreft wierp dat een smet op wat een goed produkt is. Zo zie je maar: er is een aanzienlijk verschil tussen onmiskenbare professionaliteit achter de camera en beschouwingen over je product in spotlights van een babbelprogramma.

Laat het duidelijk zijn, Okkie Durham wordt in de documentaire van Verweij geenszins verheerlijkt, een valkuil waar journalisten vaak in vallen. De kijkers kregen de narcistische persoon Durham in al zijn ontluistering te zien. Daar was nauwelijks interpretatie door de documentairemaker voor nodig. De man is blijkbaar zoals hij is, een nare crimineel die jarenlang velen benadeeld heeft. Het zal voor Okkie niet prettig zijn op Twitter alle reacties op zijn persoon te lezen. Ik raad hem aan voorlopig niet op zijn bromfietsje – heel symbolisch een kinderformaat ding – door Amsterdam te zwerven, maar zich in schaamte een aantal weken achter de goed beveiligde voordeur van zijn appartement terug te trekken.

Het verhaal in de docu spitste zich toe op de winstgevende kant van schilderijendiefstal. Gestolen schilderijen zouden een ruilmiddel kunnen zijn voor criminelen om strafvermindering te krijgen. Gelukkig prikte Axel Rüger deze ballon door. De suggestie in de docu van Verweij dat een Italiaanse crimineel geen 20 maar 12 jaar straf kreeg dankzij onder andere de teruggave van de schilderijen klopte volgens Axel Rüger niet. De strafeis ging weliswaar van 20 naar 12 jaar, maar de uiteindelijke straf werd 18 jaar. Tel maar uit je winst.

Vincent Verweij leek bij Pauw alle distantie tot zijn criminele subject uit de documentaire kwijt te zijn en ging tegen Axel Rüger in de aanval omdat het Van Goghmuseum die nare Okkie niet meer in het museum wil hebben. Hij heeft immers zijn straf er al op zitten. Axel Rüger ziet dat, volkomen terecht, anders. Mensen die schade hebben aangericht mogen, geheel volgens de huisregels, het museum niet meer in. Verweij’s poging Axel Rüger de kwaaie Pier toe te spelen werd door Rüger overtuigend gecounterd.

Laten we wel wezen, een cultureel onbenul als Okkie Durham – hij had het in de docu herhaaldelijk over de ‘aardappeltelers’ en meende dat schilderijen met dikke verf meer geld waard zijn – heeft sowieso niets te zoeken in welk museum dan ook.

Was Erbin Wennemars in DWDD een verkwikkende criticus van Durham, een welkom alternatief voor de schaapachtig lachende Van Nieuwkerk, in Pauw overklaste Axel Rüger zowel Vincent Verweij als Okkie.  Rügers woede was integer en overduidelijk. Zijn ogen spuwden vuur, zijn mond sprak logica en zijn houding was die van een verontwaardigde gentleman. Hij had zijn opgekropte emotie beter onder controle dan Verweij.

De medewerkers van het Van Goghmuseum kunnen zich gelukkig prijzen met zo’n directeur. De man is blijkbaar bereid als een leeuw te vechten voor het behoud van kunst die van ons allemaal is.

Het ongeloofwaardige excuus van Okkie negeerde hij volledig en Verweij werd aan het einde van het gesprek door de directeur van het Van Goghmuseum berispt. Axel Rüger vond de afsluiting van de documentaire waarin Okkie wandelend langs het museum tegen zijn vriendin blaatte dat hij gemakkelijk via ‘die muur en dat raam’ de Zonnebloemen kon stelen, een stuitende belediging.

Geef de man eens ongelijk.

Niet Okkie of Grunberg stalen de show bij Pauw. Dat deed Axel Rüger.

Ton Cremers

 

 

March 22nd, 2017

Posted In: diefstal uit museum, Museum thefts, Ton Cremers

Tags: , , , , , , , ,